Paleoekologia i metody prognozowania zmian środowiska
Informacje ogólne
| Kod przedmiotu: | 0400-1S111UD |
| Kod Erasmus / ISCED: | (brak danych) / (brak danych) |
| Nazwa przedmiotu: | Paleoekologia i metody prognozowania zmian środowiska |
| Jednostka: | Wydział Biologii i Ochrony Środowiska |
| Grupy: | |
| Punkty ECTS i inne: |
0 LUB
2.00
(w zależności od programu)
|
| Język prowadzenia: | (brak danych) |
| Ogólne treści programowe: | Celem przedmiotu jest zapoznanie studentów z metodyką badań paleoekologicznych i paleoklimatycznych w kontekście współczesnych zmian klimatu. W trakcie zajęć przedstawiane są techniki analiz paleoekologicznych w rekonstrukcji rozwoju ekosystemów mokradłowych (np. jeziora, torfowiska) oraz oceny ich stanu zachowania. Treści kształcenia: 1. Cele badań paleoekologicznych, metody terenowe poboru prób, metody określania wieku oraz środowisk depozycji osadów 2. Metodyka analiz: makroszczątków roślinnych i zwierzęcych (głównie Chironomidae) 3. Wykorzystanie wieloaspektowych badań w celu rekonstrukcji pierwotnego stanu przekształconych bądź zakłóconych ekosystemów 4. Podstawy paleobiologii: fosylizacja, rodzaje skamieniałości, skamieniałości przewodnie, metody badań skamieniałości 5. Analiza laboratoryjna szczątków muchówek 6. Statystyka wielowymiarowa w paleoekologii i rekonstrukcje klimatyczne oraz interpretacja paleoekologicznych danych multi-proxy 7. Metody badań paleontologicznych: opracowanie odcisków kopalnych i inkluzji w żywicach kopalnych |
| Wymagania wstępne: | Wiedza z zakresu geografii fizycznej, ekologii, bioróżnorodności zwierząt i roślin co najmniej na poziomie szkoły średniej. |
| Skrócony opis: |
Celem przedmiotu jest zapoznanie studentów z metodyką badań paleoekologicznych i paleoklimatycznych w kontekście współczesnych zmian klimatu. Omówione jest zastosowanie metod paleolimnologii i archeologii środowiskowej w ocenie zmian w siedliskach słodkowodnych i lądowych wynikających z presji człowieka (zmiany klimatu, eutrofizacja, przekształcenie krajobrazu, zmiany hydrologiczne). W rozszerzony sposób przedstawiona jest historia klimatu Polski i Europy od interglacjału emskiego do późnego holocenu. |
| Efekty uczenia się: |
WIEDZA/Student: ▪ określa powiązania ochrony środowiska z paleoekologią i paleoklimatologią jako elementów interdyscyplinarnych badań sozologicznych; ▪ charakteryzuje metody matematyczne i statystyczne wykorzystywane przy generowaniu wiedzy z danych paleogeografinczych; ▪ określa możliwości wykorzystania osiągnięć paleoekologii i paleoklimatologii dla zrównoważonego rozwoju społeczno-gospodarczego. UMIEJĘTNOŚCI/Student: ▪ posługuje się technikami i narzędziami badawczymi paleoekologii dla potrzeb prognozowania zmian środowiska; ▪ rekonstruuje jakość środowiska przyrodniczego na podstawie czynników fizycznych i chemicznych lub paleobioindykatorów; ▪ poprawnie planuje badania paleoekologiczne w terenie i laboratorium, rozumie potrzeby finansowe, czasowe i zespołowe ekspertyz interdyscyplinarnych. KOMPETENCJE SPOŁECZNE/Student: ▪ formułuje sądy w ważnych sprawach środowiskowych; ▪ rzetelnie informuje społeczeństwo na temat naturalnych i antropogenicznych zmian klimatu; ▪ korzysta z opinii specjalisty paleoekologa w przypadku, gdy prognozowanie zmian środowiska wymaga rekonstrukcji jego stanu przeszłego. Realizowane kierunkowe efekty uczenia się: 04OŚ-2A_W04, 04OŚ-2A_W05, 04OŚ-2A_W07, 04OŚ2A_U02, 04OŚ-2A_U04, 04OŚ-2A_U07, 04OŚ-2A_K03, 04OŚ-2A_K04, 04OŚ-2A_K08. |
Zajęcia w cyklu "Semestr zimowy 2024/2025" (zakończony)
| Okres: | 2024-10-01 - 2025-03-02 |
Przejdź do planu
PN WT ŚR CZ CLE
PT |
| Typ zajęć: |
Ćwiczenia laboratoryjne, 26 godzin
|
|
| Koordynatorzy: | Mateusz Płóciennik | |
| Prowadzący grup: | Mateusz Płóciennik, Agnieszka Soszyńska | |
| Lista studentów: | (nie masz dostępu) | |
| Zaliczenie: |
Przedmiot -
Ocena zgodna z regulaminem studiów
Ćwiczenia laboratoryjne - Ocena zgodna z regulaminem studiów |
|
| Czy ECTS?: | T |
|
| Informacje dodatkowe: | Brak informacji dodatkowych |
|
| Metody dydaktyczne: | Zajęcia terenowe - pobór rdzenia osadów z kopalnych zbiorników wodnych i torfowisk, rozpoznawanie historii krajobrazu z rzeźby terenu, wyszukiwanie i rozpoznawanie zabytków archeologicznych w terenie Zajęcia laboratoryjne - analiza prób kopalnych, preparatyka i identyfikacja makroszczątków ochotek pod mikroskopem Zajęcia laboratoryjno-statystyczne (praca z komputerem w grupach 2-osobwych) - opracowywanie danych paleoekologicznych, wykonanie diagramu stratygraficznego w programie C2, określenie strefowania zgrupowań kopalnych w programie Past Prelekcja z prezentacją PowerPoint: prelekcja na temat zadań i metod paleoekologii i jej powiązań z prognozowaniem zmian w środowisku, prelekcja na temat wykorzystania szczątków Chironomidae w badaniach paleoekologicznych, prelekcja z przedstawieniem metod rekonstrukcji zmian klimatycznych w przeszłości geologicznej z wykorzystaniem zbiorów testowych i wykonaniem jej w programie C2 Zajęcia seminaryjne dotyczące interpretacji danych paleoekologicznych i analizy tekstów dotyczących badań paleoekologicznych i zastosowania ich w ochronie środowiska |
|
| Sposoby i kryteria oceniania: | Praca zaliczeniowa w postaci diagramu stratygraficznego. Kryteria: poprawność wykonania diagramu, umiejętność obsługi programu C2, dokładność i estetyka pracy zaliczeniowej. |
|
| Metody weryfikacji i oceny stopnia osiągnięcia założonych efektów uczenia się: | Podstawą oceny jest aktywny udział w zajęciach, a przede wszystkim wykonanie w grupach 2-osobowych diagramów stratygraficznych zgrupowań Chironomidae na podanych danych i interpretacja tych diagramów. |
|
| Szczegółowe treści kształcenia: | Celem przedmiotu jest zapoznanie studentów z metodyką badań paleoekologicznych i paleoklimatycznych w kontekście współczesnych zmian klimatu. W trakcie zajęć przedstawione są zagadnienia związane z zastosowaniem analiz paleoekologicznych w rekonstrukcji rozwoju ekosystemów mokradłowych (np. jeziora, torfowiska) oraz oceny ich stanu zachowania. Studenci wykonują projekt polegający na uczestnictwie we wszystkich etapach prac paleoekologicznych - poborze rdzenia, analizach laboratoryjnych, identyfikacji szczątków, obróbce danych, statystykach i interpretacji wyników badań. Badają także skamieniałości, odciski i inkluzje w bursztynie jako stare obiekty badań paleoekologicznych. |
|
| Literatura: |
Brooks, S. J., Langdon, P. G., and Heiri, O. (2007). The identification and use of Palaearctic Chironomidae larvae in palaeoecology. Quat. Res. Assoc. 53, 2129–2130. doi: 10.1111/j.1365-2427.2007.01926.x Andersen, T., Cranston, P. S., and Epler, J. H. (2013). Chironomidae of the Holarctic region: keys and diagnoses. Part 1. Larvae. Insect Syst. Evol. Suppl. 66, 1–571. doi: 10.11646/zootaxa.60.1.1 Birks, H. J. B., and Birks, H. H. (2004). Quaternary palaeoecology. Caldwell, N.J: Blackburn Press. (dodatkowo, ze źródeł internetowych, brak w bibliotece UŁ) Moller Pillot, H. K. M. (2009). Chironomidae larvae. Biology and Ecology of the Chironomini. Zeist: KNNV Publishing. Moller Pillot, H. K. M. (2013). Chironomidae larvae of the Netherlands and adjacent lowlands, Biology and Ecology of the aquatic Orthocladiinae, Prodiamesinae, Diamesinae. Buchonomyiinae: KNNV Publishing. Vallenduuk, H. J., and Moller Pillot, H. K. M. (2007). Chironomidae Larvae of the Netherlands and Adjacent Lowlands. General ecology and Tanypodinae. Zeist: KNNV Publishing. Mateusz Płóciennik. 2005. Zastosowanie subfosylnych szczątków ochotkowatych (Diptera: Chironomidae) w badaniach nad paleoklimatem i rekonstrukcją zmian w środowisku. Kosmos. Seria A, Biologia / Polskie Towarzystwo Przyrodników im. Kopernika 54, 401-406. |
|
Zajęcia w cyklu "Semestr zimowy 2023/2024" (zakończony)
| Okres: | 2023-10-01 - 2024-02-25 |
Przejdź do planu
PN WT ŚR CZ CLE
PT |
| Typ zajęć: |
Ćwiczenia laboratoryjne, 26 godzin
|
|
| Koordynatorzy: | Mateusz Płóciennik | |
| Prowadzący grup: | Mateusz Płóciennik, Agnieszka Soszyńska | |
| Lista studentów: | (nie masz dostępu) | |
| Zaliczenie: |
Przedmiot -
Ocena zgodna z regulaminem studiów
Ćwiczenia laboratoryjne - Ocena zgodna z regulaminem studiów |
|
| Czy ECTS?: | T |
|
| Informacje dodatkowe: | Brak informacji dodatkowych |
|
| Metody dydaktyczne: | Zajęcia terenowe - pobór rdzenia osadów z kopalnych zbiorników wodnych i torfowisk, rozpoznawanie historii krajobrazu z rzeźby terenu, wyszukiwanie i rozpoznawanie zabytków archeologicznych w terenie Zajęcia laboratoryjne - analiza prób kopalnych, preparatyka i identyfikacja makroszczątków ochotek pod mikroskopem Zajęcia laboratoryjno-statystyczne (praca z komputerem w grupach 2-osobwych) - opracowywanie danych paleoekologicznych, wykonanie diagramu stratygraficznego w programie C2, określenie strefowania zgrupowań kopalnych w programie Past Prelekcja z prezentacją PowerPoint: prelekcja na temat zadań i metod paleoekologii i jej powiązań z prognozowaniem zmian w środowisku, prelekcja na temat wykorzystania szczątków Chironomidae w badaniach paleoekologicznych, prelekcja z przedstawieniem metod rekonstrukcji zmian klimatycznych w przeszłości geologicznej z wykorzystaniem zbiorów testowych i wykonaniem jej w programie C2 Zajęcia seminaryjne dotyczące interpretacji danych paleoekologicznych i analizy tekstów dotyczących badań paleoekologicznych i zastosowania ich w ochronie środowiska |
|
| Sposoby i kryteria oceniania: | Praca zaliczeniowa w postaci diagramu stratygraficznego. Kryteria: poprawność wykonania diagramu, umiejętność obsługi programu C2, dokładność i estetyka pracy zaliczeniowej. Przedstawienie publikacji wybranych badań z zakresu aplikacji metod paleoekologicznych w rekonstrukcji i prognozowaniu zmian w środowisku - kryteria: rozumienie celu badań, umiejętność interpretacji wyników, krytyczna ocena wartości badań i jej znaczenia dla celów ochrony środowiska. |
|
| Metody weryfikacji i oceny stopnia osiągnięcia założonych efektów uczenia się: | Podstawą oceny jest aktywny udział w zajęciach, a przede wszystkim wykonanie w grupach 2-osobowych diagramów stratygraficznych zgrupowań Chironomidae na podanych danych i interpretacja tych diagramów oraz przedstawienie w formie prezentacji seminaryjnej i krytyczna ocena publikacji wybranych badań z zakresu paleoekologii i wykorzystania jej metod w rekonstrukcji i prognozowaniu zmian w środowisku. |
|
| Szczegółowe treści kształcenia: | Celem przedmiotu jest zapoznanie studentów z metodyką badań paleoekologicznych i paleoklimatycznych w kontekście współczesnych zmian klimatu. W trakcie zajęć przedstawione są zagadnienia związane z zastosowaniem analiz paleoekologicznych w rekonstrukcji rozwoju ekosystemów mokradłowych (np. jeziora, torfowiska) oraz oceny ich stanu zachowania. Studenci wykonują projekt polegający na uczestnictwie we wszystkich etapach prac paleoekologicznych - poborze rdzenia, analizach laboratoryjnych, identyfikacji szczątków, obróbce danych, statystykach i interpretacji wyników badań. Badają także skamieniałości, odciski i inkluzje w bursztynie jako stare obiekty badań paleoekologicznych. |
|
| Literatura: |
Brooks, S. J., Langdon, P. G., and Heiri, O. (2007). The identification and use of Palaearctic Chironomidae larvae in palaeoecology. Quat. Res. Assoc. 53, 2129–2130. doi: 10.1111/j.1365-2427.2007.01926.x Andersen, T., Cranston, P. S., and Epler, J. H. (2013). Chironomidae of the Holarctic region: keys and diagnoses. Part 1. Larvae. Insect Syst. Evol. Suppl. 66, 1–571. doi: 10.11646/zootaxa.60.1.1 Birks, H. J. B., and Birks, H. H. (2004). Quaternary palaeoecology. Caldwell, N.J: Blackburn Press. (dodatkowo, ze źródeł internetowych, brak w bibliotece UŁ) Moller Pillot, H. K. M. (2009). Chironomidae larvae. Biology and Ecology of the Chironomini. Zeist: KNNV Publishing. Moller Pillot, H. K. M. (2013). Chironomidae larvae of the Netherlands and adjacent lowlands, Biology and Ecology of the aquatic Orthocladiinae, Prodiamesinae, Diamesinae. Buchonomyiinae: KNNV Publishing. Vallenduuk, H. J., and Moller Pillot, H. K. M. (2007). Chironomidae Larvae of the Netherlands and Adjacent Lowlands. General ecology and Tanypodinae. Zeist: KNNV Publishing. Mateusz Płóciennik. 2005. Zastosowanie subfosylnych szczątków ochotkowatych (Diptera: Chironomidae) w badaniach nad paleoklimatem i rekonstrukcją zmian w środowisku. Kosmos. Seria A, Biologia / Polskie Towarzystwo Przyrodników im. Kopernika 54, 401-406. |
|
Właścicielem praw autorskich jest UNIWERSYTET ŁÓDZKI.
