Lektury antropologiczne – źródła i inspiracje

T

T

T

T

T

Metoda konwersatoryjna i aktywizacyjna oraz pisanie własnych interpretacji przez studentów i studentki na zadane tematy - problemy, wynikające z przyjętych pryzmatów interpretacyjnych oraz pytań wynikających z lektur.

Aktywność na zajęciach: znajomość literatury; udział w dyskusji; wypełnienie zadań postawionych do rozwiązania w ramach prac pisemnych.

- poznanie i zastosowanie nowych sposobów czytania tekstów etnologicznych/antropologicznych kulturowych przez pryzmat zagadnień: ciało, umysł, człowieczeństwo, płeć kulturowo-społeczna

- poznanie społecznego kontekstu powstawania wiedzy i kształtowania dróg poznania oraz reprezentacji wiedzy, m. in. ze względu na status badacza uwarunkowany sytuacją ekonomiczną, genderową, etniczną i językową, jak i możliwościami dostępu do edukacji

- dopełnienie historii etnologii i antropologii kulturowej (szczególnie polskiej), w tym rozszerzenie jej kanonu lektur

- poznanie kwestii relatywności wiedzy na przykładzie badań wybranych badaczy i badaczek (wiedza o mniejszościach i społecznościach rdzennych zdobywana przez badaczy_badaczki o statusie insiderów, pół-insiderów czy outsiderów, reprezentujących grupy uprzywilejowane oraz mniejszościowe itp.)

Wybrane:

Z. Jasiewicz, Skąd, z czym i w jaki sposób etnografia/etnologia/antropologia pojawiła się przed 100 laty w odrodzonym państwie polskim, "Lud" 2018, t. 102.

Słownik etnologiczny. Terminy ogólne, Warszawa-Poznań 1987.

Encyklopedia gender, Warszawa 2014.

G. C. Spivak, Czy podporządkowani mogą przemówić?, "Krytyka Polityczna" 2010, nr 24/25.

G. Kubica, Kobiety i (nie)obecność problematyki płci i gender w polskim ludoznawstwie i antropologii społeczno-kulturowej. Szkic historyczno-autoetnograficzny, "Lud" 2018, t. 102.

Obserwatorki z wyobraźnią, pod red. G. Kubicy i K. Majbrody, Wrocław 2014 (art. Z. Jasiewicza, E. Antyborzec, G. Kubicy, P. Grącikowskiego).

T

Metoda konwersatoryjna i aktywizacyjna oraz pisanie własnych interpretacji przez studentów i studentki na zadane tematy - problemy, wynikające z przyjętych pryzmatów interpretacyjnych oraz pytań wynikających z lektur.

Aktywność na zajęciach: znajomość literatury; udział w dyskusji; wypełnienie zadań postawionych do rozwiązania w ramach prac pisemnych (zadanych będzie kilka prac kilkustronicowych składających się na ocenę końcową wraz z oceną za aktywność i przygotowanie do zajęć).

- poznanie i zastosowanie nowych sposobów czytania tekstów etnologicznych/antropologicznych kulturowych przez pryzmat zagadnień: ciało, umysł, człowieczeństwo, płeć kulturowo-społeczna

- poznanie społecznego kontekstu powstawania wiedzy i kształtowania dróg poznania oraz reprezentacji wiedzy, m. in. ze względu na status badacza uwarunkowany sytuacją ekonomiczną, genderową, etniczną i językową, jak i możliwościami dostępu do edukacji

- dopełnienie historii etnologii i antropologii kulturowej (szczególnie polskiej), w tym rozszerzenie jej kanonu lektur

- poznanie kwestii relatywności wiedzy na przykładzie badań wybranych badaczy i badaczek (wiedza o mniejszościach i społecznościach rdzennych zdobywana przez badaczy_badaczki o statusie insiderów, pół-insiderów czy outsiderów, reprezentujących grupy uprzywilejowane oraz mniejszościowe itp.)

Wybrane:

C. Geertz, Dzieło i życie. Antropolog jako autor, Warszawa 2000.

Z. Jasiewicz, Skąd, z czym i w jaki sposób etnografia/etnologia/antropologia pojawiła się przed 100 laty w odrodzonym państwie polskim, "Lud" 2018, t. 102.

Słownik etnologiczny. Terminy ogólne, Warszawa-Poznań 1987.

Encyklopedia gender, Warszawa 2014.

G. C. Spivak, Czy podporządkowani mogą przemówić?, "Krytyka Polityczna" 2010, nr 24/25.

G. Kubica, Kobiety i (nie)obecność problematyki płci i gender w polskim ludoznawstwie i antropologii społeczno-kulturowej. Szkic historyczno-autoetnograficzny, "Lud" 2018, t. 102.

Obserwatorki z wyobraźnią, pod red. G. Kubicy i K. Majbrody, Wrocław 2014 (art. Z. Jasiewicza, E. Antyborzec, G. Kubicy, P. Grącikowskiego).

T

Metoda konwersatoryjna i aktywizacyjna oraz pisanie własnych interpretacji przez studentów i studentki na zadane tematy - problemy, wynikające z przyjętych pryzmatów interpretacyjnych oraz pytań wynikających z lektur.

Aktywność na zajęciach: znajomość literatury; udział w dyskusji; wypełnienie zadań postawionych do rozwiązania w ramach prac pisemnych (zadanych będzie kilka prac kilkustronicowych składających się na ocenę końcową wraz z oceną za aktywność i przygotowanie do zajęć).

- poznanie i zastosowanie nowych sposobów czytania tekstów etnologicznych/antropologicznych kulturowych przez pryzmat zagadnień: ciało, umysł, człowieczeństwo, płeć kulturowo-społeczna

- poznanie społecznego kontekstu powstawania wiedzy i kształtowania dróg poznania oraz reprezentacji wiedzy, m. in. ze względu na status badacza uwarunkowany sytuacją ekonomiczną, genderową, etniczną i językową, jak i możliwościami dostępu do edukacji

- dopełnienie historii etnologii i antropologii kulturowej (szczególnie polskiej), w tym rozszerzenie jej kanonu lektur

- poznanie kwestii relatywności wiedzy na przykładzie badań wybranych badaczy i badaczek (wiedza o mniejszościach i społecznościach rdzennych zdobywana przez badaczy_badaczki o statusie insiderów, pół-insiderów czy outsiderów, reprezentujących grupy uprzywilejowane oraz mniejszościowe itp.)

1. Clifford Geertz, Wpływ koncepcji kultury na koncepcję człowieka, [w:] Interpretacja kultur. Wybrane eseje, Kraków 2005, s. 51-74.

2.  Clifford Geertz, Rozwój kultury a ewolucja umysłu, [w:] Interpretacja kultur. Wybrane eseje, Kraków 2005, s. 75-106.

3. Marcel Mauss, Sposoby posługiwania się ciałem, [w:] Antropologia kultury. Zagadnienia i wybór tekstów, A. Mencwel (red.), Warszawa 2001, s. 156-165.

4. Marcel Mauss, Pojęcie osoby pojęcie „ja”, [w:] Antropologia kultury. Zagadnienia i wybór tekstów, A. Mencwel (red.), W2001, s. 187-193.

5. Henrietta L. Moore, Płeć kulturowa i status – wyjaśnienie sytuacji kobiet, [w:] Badanie Kultury. Elementy teorii antropologicznej, E. Nowicka, M. Kempny (red.), Warszawa 2003, s.309-339.

6. Henrietta L. Moore, Co się stało kobietom i mężczyznom? Płeć kulturowa i inne kryzysy w antropologii, [w:] Badanie Kultury. Elementy teorii antropologicznej. Kontynuacje, E. Nowicka, M. Kempny (red.), Warszawa 2004, s. 402-419.

7. hasło „Antropologia kulturowa”, [w:] Encyklopedia gender, Warszawa 2014, , s. 44-47.

8. z tomu Obserwatorki z wyobraźnią, G. Kubica, K. Majbroda (red.), Wrocław 2014:

▪ Zbigniew Jasiewicz, Pierwsze etnografii polskie: Barbara Czarnowska, Konstancja z Flemingów Chodakowska i inne, s. 25-44.

▪ Ewa Antyborzec, We dworze spisane, czyli etnograficzne obserwacje współpracowniczek Oskara Kolberga, s. 45-54.

▪ Piotr Grącikowski, Regina Lilientalowa – uczona, Żydówka, kobieta, ss. 107 – 130

▪ Grażyna Kubica, Maria Czaplicka jako publicystka, czyli antropolożka zaangażowana w debatę publiczną,ss. 167-188.

9. Maria Czaplicka, Mój rok na Syberii, Toruń 2013.

10. Regina Lilientalowa, Dziecko żydowskie, Kraków 1927 [całość] - wolny dostęp.

Teksty uzupełniające – do samodzielnej lektury:

1. Grażyna Kubica, Siostry Malinowskiego, Warszawa 2006.

2. Grażyna Kubica, Kobiety i (nie)obecność problematyki płci i gender w polskim ludoznawstwie i antropologii społeczno-kulturowej. Szkic historyczno-autoetnograficzny. „Lud” 2019, t. 102, s. 155-184.

3. „Etnografia Nowa” 2015/2016, t. 7-8: tom poświęcony Reginie Lilientalowej.

4. Pozostałe teksty z: Obserwatorki z wyobraźnią, pod red. G. Kubicy i K. Majbrody, Wrocław 2014.