UNIWERSYTET ŁÓDZKI - Centralny System Uwierzytelniania
Strona główna

Nauka o komunikowaniu - wprowadzenie

Informacje ogólne

Kod przedmiotu: 0100-DLA119
Kod Erasmus / ISCED: (brak danych) / (brak danych)
Nazwa przedmiotu: Nauka o komunikowaniu - wprowadzenie
Jednostka: Wydział Filologiczny
Grupy:
Punkty ECTS i inne: 0 LUB 6.00 (w zależności od programu) Podstawowe informacje o zasadach przyporządkowania punktów ECTS:
  • roczny wymiar godzinowy nakładu pracy studenta konieczny do osiągnięcia zakładanych efektów uczenia się dla danego etapu studiów wynosi 1500-1800 h, co odpowiada 60 ECTS;
  • tygodniowy wymiar godzinowy nakładu pracy studenta wynosi 45 h;
  • 1 punkt ECTS odpowiada 25-30 godzinom pracy studenta potrzebnej do osiągnięcia zakładanych efektów uczenia się;
  • tygodniowy nakład pracy studenta konieczny do osiągnięcia zakładanych efektów uczenia się pozwala uzyskać 1,5 ECTS;
  • nakład pracy potrzebny do zaliczenia przedmiotu, któremu przypisano 3 ECTS, stanowi 10% semestralnego obciążenia studenta.

zobacz reguły punktacji
Język prowadzenia: polski
Forma zaliczenia:

egzamin

Ogólne treści programowe:

Przedmiot wprowadza w teorie/koncepcje/szkoły badawcze nauki o komunikowaniu.

Podczas zajęć będą omawiane następujące zagadnienia: podstawowe pojęcia nauki o komunikowaniu; modele komunikacji; definicje znaku; teorie komunikowania, takie jak: agenda-setting, spirala milczenia, determinizm technologiczny, aksjomaty P. Watzlawicka, teoria dramaturgiczna E. Goffmana, interakcjonizm symboliczny, konstruktywizm.


Profil programu studiów:

O

Stopień studiów:

1

Forma studiów:

stacjonarne

Wymagania wstępne:

Wiedza o procesie komunikowania (elementy składowe i funkcje komunikacji) na poziomie szkoły średniej.

Skrócony opis:

Celem wykładu jest zaznajomienie studentów/studentek z terminologią nauki o komunikowaniu oraz z charakterystyką wybranych teorii/koncepcji/szkół badawczych tej nauki.

Celem konwersatorium jest wypracowanie umiejętności analizy i interpretacji współczesnych zjawisk komunikacyjnych za pomocą stosownej/-ych teorii oraz umiejętności uzasadnienia doboru rozwiązań metodologicznych do założeń teoretycznych, a także krytycznej oceny poszczególnych teorii/koncepcji/szkół badawczych i świadomego uczestnictwa w komunikacji społecznej.

Efekty uczenia się:

Osoba studiująca

WIEDZA - osoba studiująca

1. zna i w zaawansowanym stopniu rozumie wybrane koncepcje teoretyczne, właściwą im terminologię, związane z nimi metodologie badawcze z zakresu nauk o komunikacji społecznej i mediach odnoszące się do procesów komunikowania w obrębie komunikacji interpersonalnej, grupowej i komunikacji medialnej, a także odnoszące się do uwarunkowań i skutków rozpowszechniania przekazów medialnych w starych i nowych mediach (w obrębie koncepcji teoretycznych dotyczących komunikacji zapośredniczonej medialnie);

UMIEJĘTNOŚCI – osoba studiująca

2. potrafi analizować i interpretować zjawiska komunikacji społecznej (interpersonalnej, grupowej, medialnej) z użyciem aparatu pojęciowego poznanych koncepcji teoretycznych z zakresu nauk o komunikacji społecznej i mediach, a w przypadku koncepcji dotyczących komunikacji medialnej stosować ich terminologię do analizy i interpretacji współczesnych trendów medialnych, wskazując uwarunkowania i skutki funkcjonowania przekazów medialnych w starych i nowych mediach;

3. potrafi argumentować i uzasadniać swoje stanowisko dotyczące poszczególnych koncepcji teoretycznych, a także ich aktualizacji w postaci współczesnych zjawisk komunikacyjnych (w zakresie komunikacji interpersonalnej, grupowej i medialnej), wykorzystując poznany aparatu pojęciowy wybranych koncepcji teoretycznych;

4. umie zaplanować i zorganizować pracę własną (oraz) w zespole związaną z analizą wybranych współczesnych zjawisk komunikacyjnych (w obrębie komunikacji interpersonalnej, grupowej   medialnej) za pomocą siatki pojęciowej omawianych koncepcji teoretycznych;

KOMPETENCJE – student/studentka

5. jest gotów/gotowa do zachowania krytycznej postawy w wyrażaniu opinii dotyczących poznanych koncepcji teoretycznych i uwzględniających ich nieaktualne i/lub mało użyteczne naukowo/badawczo aspekty oraz wkład danej koncepcji w rozwój nauki o komunikowaniu, bazując na uzyskanej wiedzy i merytorycznej, spójnej argumentacji własnej lub wypracowanej zespołowo;

6. jest gotów/gotowa do określania zarówno szans, jak i zagrożeń procesów komunikowania w obrębie nowych i starych mediów dla jednostek, grup i społeczeństw, opierając się na poznanych koncepcjach teoretycznych dotyczących komunikacji medialnej;

7. jest gotów/gotowa do angażowania się w działania upowszechniające świadome i odpowiedzialne uczestnictwo w komunikacji interpersonalnej, grupowej, a zwłaszcza medialnej w środowisku studenckim.

Zajęcia w cyklu "Semestr zimowy 2025/2026" (zakończony)

Okres: 2025-10-01 - 2026-02-22
Wybrany podział planu:
Przejdź do planu
Typ zajęć:
Konwersatorium, 28 godzin więcej informacji
Wykład, 28 godzin więcej informacji
Koordynatorzy: Anna Barańska-Szmitko
Prowadzący grup: Anna Barańska-Szmitko
Lista studentów: (nie masz dostępu)
Zaliczenie: Przedmiot - Ocena zgodna z regulaminem studiów
Konwersatorium - Ocena zgodna z regulaminem studiów
Wykład - Ocena zgodna z regulaminem studiów
Czy ECTS?:

T

Forma zaliczenia:

egzamin

Metody dydaktyczne:

Wykład – metoda podawcza z wykorzystaniem prezentacji multimedialnych, elementów graficznych i plików audio lub audiowizualnych.

Konwersatorium – metoda ćwiczeniowa, studium przypadku, praca z teksem naukowym, dyskusja, praca w grupach.

Narzędzia dydaktyczne: Msc Teams, Google Trends


Sposoby i kryteria oceniania:

Ocena z przedmiotu = 35% kolokwium z wykładu + 35 % kolokwium z kolokwium z ćwiczeń + 30% aktywność na zajęciach + zaliczenie prac domowych (obowiązkowe, do zaliczenia, bez skalowanej oceny) + ewentualne sprawdziany wejściowe (obowiązkowe, do zaliczenia, bez skalowanej oceny)


W przypadku każdego kolokwium obowiązują następujące proporcje punktowe na każdym kolokwium:

90-100% pkt. = ocena bdb. (5)

85-89% pkt. = ocena db. + (4,5)

80-84% pkt. = ocena db. (4)

71 – 79% pkt. = ocena dst.+ (3,5)

60 -70 % pkt. = ocena dst. (3)

0-59% pkt. = ocena ndst. (2)



Prace domowe mają charakter przygotowania do analiz i dyskusji. Stanowią głównie podstawę wypracowania umiejętności i kształtowania kompetencji. W przypadku braku udziału w pracy domowej przygotowywanej zespołowo należy wykonać analogiczne zadanie, wskazane przez wykładowcę. Prace domowe nie są oceniane w skali 2-5, ale w systemie binarnym (zal. – niezal.). Zaliczenie prac domowych jest warunkiem podejścia do kolokwium konwersatoryjnego.

Wybrane zajęcia konwersatoryjne rozpoczynają się od wstępnego sprawdzianu kontrolującego przygotowanie studentów do zajęć. Brak przygotowania (wynik poniżej 60% w sprawdzianie wejściowym) oznaczać będzie brak możliwości udziału w zajęciach i konieczność nadrobienia zaległości. Wstępne sprawdziany oceniają przygotowanie w systemie binarnym (zal. – niezal.). Pozytywny wynik sprawdzianów wejściowych jest warunkiem podejścia do kolokwium konwersatoryjnego.

Aktywność na zajęciach oceniana jest w skali od 2 do 5. Ocena dotyczy całego semestru i jest średnią ocen cząstkowych. W przypadku ocenianych aktywności każdorazowo przekazywane są informacje o przedmiocie i kryteriach oceny dot. danego zadania.



Metody weryfikacji i oceny stopnia osiągnięcia założonych efektów uczenia się:

• kolokwium pisemne z wykładu (test, pytania zamknięte) – sprawdzenie efektów uczenia się z obszaru wiedzy

• kolokwium pisemne z ćwiczeń (test pytania zamknięte i otwarte) - sprawdzenie efektów uczenia się z obszaru umiejętności

• aktywność na zajęciach - sprawdzenie efektów uczenia się z obszaru umiejętności i kompetencji

• prace domowe – sprawdzenie efektów uczenia się z obszaru umiejętności i kompetencji


Szczegółowe treści kształcenia:

Wykład

1. Podstawowe pojęcia. Model komunikacji R. Jacobsona.

2. Modele komunikacji.

3. Szkoła Palo Alto.

4. Interakcjonizm symboliczny i teoria dramaturgiczna I. Goffmana.

5. Konstruktywizm M. Fleischera.

6. Komunikatywizm.

7. Strukturalizm i semiologia.

8. Agenda setting.

9. Hipoteza spirali milczenia.

10. Determinizm technologiczny.

11. Szkoła frankfurcka.


Ćwiczenia konwersatoryjne

1. Kluczowe dla nauki o komunikowaniu pojęcia i analiza różnych typów sytuacji komunikacyjnych z ich użyciem.

2. Cechy transmisyjnego ujęcia komunikacji. Przyczyny szerokiego wykorzystania.

3. Nietransmisyjne ujęcie komunikacji na przykładzie kulturystycznej teorii komunikacji E. Kulczyckiego i M. Wendlanda.

4. Szkoła Palo Alto. Aksjomaty P. Watzlawicka w komunikacji interpersonalnej.

5. Cechy konstruktywizmu. Przedmiot badań i dominujące metody badawcze w konstruktywizmie.

6. Interakcjonizm symboliczny. Teoria dramaturgiczna Goffmana w analizie komunikacji społecznej w mediach społecznościowych i poza nimi.

7. Cechy komunikatywizmu i wykorzystanie standardów semantycznych do analizy współczesnej komunikacji medialnej.

8. Strukturalistyczne ujęcie komunikacji. Typy znaków Ch. Peirce’a stosowane w komunikacji społecznej. Znak wg Barthesa.

9. Współczesne warunki ustalania agendy medialnej. Agenda polskich portali informacyjnych.

10. Hipoteza spirali milczenia – sposoby badania opinii publicznej. Spirala milczenie w polskim społeczeństwie.

11. Determinizm technologiczny: wpływ technologii na życie człowieka i sposoby oraz cele komunikacji.


Literatura:

Wykład:

1. Dobek-Ostrowska B., Komunikowanie polityczne i publiczne, Warszawa 2006, s. 62-73 (terminy wstępne).

2. Fleischer M. (2007), Ogólna teoria komunikacji, Wrocław, s. 86-173. (konstruktywizm).

3. Habrajska G., Awdiejew A. (2004), Wprowadzenie do gramatyki komunikacyjnej. Tom 1, Łask, s. 28-63 (komunikatywizm).

4. De Torres Elvira García, 2001, Szkoła Palo Alto, w: Nauka o komunikowaniu. Podstawowe orientacje teoretyczne, red. B. Dobek-Ostrowska, s. 93-112. (szkoła Palo Alto).

5. Griffin E., 2003, Podstawy Komunikacji Społecznej, Gdańsk, s. 75 – 85 (symboliczny interakcjonizm, teoria dramaturgiczna I. Goffmana).

6. Niebiał I., 2001, Strukturalizm i semiologia a teoria krytyczna, [w:] B. Dobek-Ostrowska (red.), Nauka o komunikowaniu. Podstawowe orientacje teoretyczne, Wrocław, s. 192-208. (strukturalizm i semiologia).

7. Griffin E., 2003, Podstawy Komunikacji Społecznej, Gdańsk, s. 355 – 365 (rozdz. 24. „Semiotyka Rolanda Barthesa”).

8. Pyzikowska A., 2001, Teoria agenda setting i jej zastosowanie [w:] B. Dobek-Ostrowska (red.), Nauka o komunikowaniu. Podstawowe orientacje teoretyczne, Wrocław, s. 192-208. (agenda setting).

9. Szczęsna E., 2001, Europejska teoria empiryczna: hipoteza spirali milczenia Elisabeth Noelle-Neumann, [w:] B. Dobek-Ostrowska (red.), Nauka o komunikowaniu. Podstawowe orientacje teoretyczne, Wrocław, s. 192-208. (hipoteza spirali milczenia).

10. Wiejak K., 2001, Determinizm technologiczny. Nowe spojrzenie na media, [w:] B. Dobek-Ostrowska (red.), Nauka o komunikowaniu. Podstawowe orientacje teoretyczne, Wrocław, s. 209-227. (determinizm technologiczny).

11. Seredyn S., 2001, Druga generacja szkoły frankfurckiej – teoria działania komunikacyjnego Jürgena Habermasa, [w:] B. Dobek-Ostrowska (red.), Nauka o komunikowaniu. Podstawowe orientacje teoretyczne, Wrocław, s. 147 - 156. (szkoła frankfurcka i Habermas).

Ćwiczenia konwersatoryjne

• Kulczycki, E. (2007), Źródła transmisyjnego ujęcia procesu komunikacji, „Studia Humanistyczne AGH”, 11(1), 21–36.

• Kulczycki, E., Wendland M. (2014) O kulturalistycznej teorii komunikacji, "Kultura - Media - Teologia", (16) nr 1, s. 9-25.

• Barańska-Szmitko, A., (20122) Jak wypowiada się „młodzieżowy” youtuber Wojciech Drewniak? Wyniki badań empirycznych, [w:] Serdecznie MF. Tom jubileuszowy, red. K. Olender, A. Siemes, M. Wszołek, Wrocław: Libron - Filip Lohner, 2022, s. 11-36.

• Filipczak-Białkowska A. (2020), Zaciekawić odbiorcę. Zarządzanie poziomem informatywności internetowych zapowiedzi dziennikarskich, „Forum Artis Rhetoricae”, nr 4 (62), s. 59–86.

• Nowak Ewa (2016), Teoria agenda-setting a nowe media, "Studia Medioznawcze", nr 3 (66), s. 11-25.

• Nowak-Teter E., (2023), Opinia publiczna online, Lublin, s. 214-255.

• Badanie opinii Polaków na temat polskiego wojska. Sondaż CATI 2025 (2025), Laboratorium Badań Medioznawczych UW, Warszawa.

Zajęcia w cyklu "Semestr zimowy 2021/2022" (zakończony)

Okres: 2021-10-01 - 2022-01-23
Wybrany podział planu:
Przejdź do planu
Typ zajęć:
Ćwiczenia konwersatoryjne, 28 godzin więcej informacji
Wykład, 28 godzin więcej informacji
Koordynatorzy: Grażyna Habrajska
Prowadzący grup: Tomasz Ciesielski, Grażyna Habrajska, Natalia Kowalska-Elkader
Lista studentów: (nie masz dostępu)
Zaliczenie: Przedmiot - Ocena zgodna z regulaminem studiów
Ćwiczenia konwersatoryjne - Ocena zgodna z regulaminem studiów
Wykład - Ocena zgodna z regulaminem studiów
Czy ECTS?:

T

Zajęcia w cyklu "Semestr zimowy 2020/2021" (zakończony)

Okres: 2020-10-01 - 2021-02-07
Wybrany podział planu:
Przejdź do planu
Typ zajęć:
Ćwiczenia konwersatoryjne, 28 godzin więcej informacji
Wykład, 28 godzin więcej informacji
Koordynatorzy: Grażyna Habrajska
Prowadzący grup: Grażyna Habrajska, Mateusz Krzekotowski
Lista studentów: (nie masz dostępu)
Zaliczenie: Przedmiot - Ocena zgodna z regulaminem studiów
Ćwiczenia konwersatoryjne - Ocena zgodna z regulaminem studiów
Wykład - Ocena zgodna z regulaminem studiów
Czy ECTS?:

T

Zajęcia w cyklu "Semestr zimowy 2019/2020" (zakończony)

Okres: 2019-10-01 - 2020-02-23
Wybrany podział planu:
Przejdź do planu
Typ zajęć:
Ćwiczenia konwersatoryjne, 28 godzin więcej informacji
Wykład, 28 godzin więcej informacji
Koordynatorzy: Grażyna Habrajska
Prowadzący grup: Grażyna Habrajska, Natalia Kowalska-Elkader, Mateusz Krzekotowski
Lista studentów: (nie masz dostępu)
Zaliczenie: Przedmiot - Ocena zgodna z regulaminem studiów
Ćwiczenia konwersatoryjne - Ocena zgodna z regulaminem studiów
Wykład - Ocena zgodna z regulaminem studiów
Czy ECTS?:

T

Zajęcia w cyklu "Semestr zimowy 2018/2019" (zakończony)

Okres: 2018-10-01 - 2019-02-10
Wybrany podział planu:
Przejdź do planu
Typ zajęć:
Ćwiczenia konwersatoryjne, 28 godzin więcej informacji
Wykład, 28 godzin więcej informacji
Koordynatorzy: Grażyna Habrajska
Prowadzący grup: Paulina Czarnek-Wnuk, Grażyna Habrajska, Mateusz Krzekotowski, Urszula Wich-Szymczak
Lista studentów: (nie masz dostępu)
Zaliczenie: Przedmiot - Ocena zgodna z regulaminem studiów
Ćwiczenia konwersatoryjne - Ocena zgodna z regulaminem studiów
Wykład - Ocena zgodna z regulaminem studiów
Czy ECTS?:

T

Zajęcia w cyklu "Semestr zimowy 2017/2018" (zakończony)

Okres: 2017-10-01 - 2018-02-09
Wybrany podział planu:
Przejdź do planu
Typ zajęć:
Ćwiczenia konwersatoryjne, 28 godzin więcej informacji
Wykład, 28 godzin więcej informacji
Koordynatorzy: Grażyna Habrajska
Prowadzący grup: Paulina Czarnek-Wnuk, Krzysztof Grzegorzewski, Grażyna Habrajska, Urszula Wich-Szymczak
Lista studentów: (nie masz dostępu)
Zaliczenie: Przedmiot - Ocena zgodna z regulaminem studiów
Ćwiczenia konwersatoryjne - Ocena zgodna z regulaminem studiów
Wykład - Ocena zgodna z regulaminem studiów
Czy ECTS?:

T

Opisy przedmiotów w USOS i USOSweb są chronione prawem autorskim.
Właścicielem praw autorskich jest UNIWERSYTET ŁÓDZKI.
kontakt deklaracja dostępności mapa serwisu USOSweb 7.3.0.0-2